Wojtek Dabrowski – Rodrigues Island 2010 (Rodrig1.htm)

Rodrigues jest znacznie mniejszy od Mauritiusa – wyspa ma rozmiary 18 x 8

kilometrów i bardzo różni się od swojej siostry – zarówno krajobrazem, jak i

kulturą. Sam Mauritius ma bardzo silne piętno hinduskie – mieszka tam wielu

Hindusów, na ulicy bez przerwy widzi się kobiety ubrane w sari. Na Rodrigues

(miejscowi wymawiają [Rodrig] ) mieszkają prawie wyłącznie mniej lub bardziej

ciemni Kreole – potomkowie Afrykanów z Madagaskaru i kontynentu oraz

Europejczyków.

kilometrów Rodrigues można dostać się na dwa sposoby: samolotem linii Air

Mauritius (czasem pojawiają się też loty małych, konkurencyjnych kompanii,

ale podczas mojej wizyty konkurencja właśnie zawiesiła loty). Drugi sposób

to rejs statkiem pasażersko- towarowym. W kierunku “tam” popłynąłem

statkiem. Wyruszaliśmy ze stolicy Mauritiusa Port Louis (na zdjęciu

poniżej). Bez przesady mogę powiedzieć, że to jeden z najpiękniej położonych

zaledwie dwie jednostki: nowszą “Mauritius Trochetia” i starszą

“Mauritius Pride”. Na Rodrigues popłynąłem statkiem “Mauritius Pride”.

Tak wyglądał, gdy zobaczyłem go w

Corporation. Aktualne rozkłady rejsów znaleźć można na stronie tej kompanii:

www.mauritiusshipping.intnet.mu/  Pływają regularnie z Port Louis

nie tylko na Rodrigues, ale i na francuski Reunion. Ciekawą opcją jest

Niższa klasa oferuje fotele lotnicze umieszczone w ośmiu dużych salach. Jedna

ściana każdej sali zawiera schowki na bagaż pasażerów. Wyższa klasa to

dziesięć dwuosobowych kabin, w tej klasie w cenę biletu wliczone są posiłki,

obcokrajowcem na pokładzie i pewnie z tego powodu moja osoba wzbudzała

powszechne zainteresowanie. A że statek płynął na Rodrigues

półtorej doby – była to okazja do spotkań z Kreolami… 

nawiązują znajomości. Paradoksem jest, że choć językiem urzędowym w państwie

Mauritius jest język angielski to oni (jakby na przekór swojej władzy) mówią między sobą

po francusku (a dokładniej – używają kreolskiego żargonu, który zbliżony

jest do francuskiego)

zachód słońca. Oba statki tej kompanii od czasu do czasu wyruszają na sunset

cruise. Obserwując to piękne zjawisko pomyślałem, że ja też mam taki cruise w

zapytałem kapitana, czy mogę zobaczyć mostek. Zgodził się! Ze zdumieniem

stwierdziłem, że nikt tu nie siedzi przy kole sterowym. Na pełnym morzu

statek prowadzony jest przez autopilota i widać nie ma potrzeby

kapitan odpowiedział, że zredukował ją, bo wcale nie musimy się spieszyć.

Statek wchodząc do Port Mathurin – jedynej przystani na Rodrigues musi

najpierw przecisnąć się przez wąski kanał w barierze rafy koralowej

otaczającej wyspę. A taki manewr bezpiecznie można wykonać tylko w świetle

błękitny ocean. Bez powodzenia próbowałem fotografować pojawiające się na

naszym kursie delfiny – zbyt szybko znikały pod wodą. Było  dość czasu

ma pod pokładem specjalnie zaprojektowane pomieszczenia do przewozu bydła.

Górzysty Rodrigues ma idealne warunki dla hodowli – takie, jakich nie ma na

Mauritiusie. A na Mauritiusie jest duże zapotrzebowanie na żywe bydło, by

miejscowi hinduiści i muzułmanie mogli je przed spożyciem ubić w rytualny

sposób. “Pride” wozi zatem żywe bydło z Rodriguesa na Mauritius. Nie czułem

żadnych przykrych zapachów. Może dlatego, że w tą stronę płynęliśmy z

towarzystwo – dwie siostry – studentki pedagogiki wracające do domu na

krótkie wakacje. Były dla mnie bardzo miłe. Chętnie opowiadały o niełatwym

życiu na Rodriguesie. No i podziwialiśmy razem kolejny zachód słońca –

wcześnie rano,

zgodnie z zapowiedzią kapitana zajęliśmy jedyne miejsce przy krótkim

przejść od krańca do krańca w kwadrans. Główna ulica, przebiegająca

równolegle do wybrzeża nosi nazwę, która nam, Polakom kojarzy się

jednoznacznie z pewnym ruchem społecznym. Jak widać nazwy ulic są tu pisane

budynki miasteczka. W dawnym budynku administracji wyspy (na zdjęciu obok)

ogrodzie za murem stoi dawna rezydencja gubernatora. Dziś mieści się tu

miejscowe biuro informacji turystycznej (

www.tourism-rodrigues.mu ) ale

kiedy tam zajrzałem po zejściu ze statku wszystko było jeszcze zamknięte…

noclegownia na wyspie – Herbergement Fatehmamode jest gdzieś w następnej

ulicy. Okazało się jednak, że właściciel udostępniający pokoje urzęduje nie

w swojej pensji, ale przy

kasie w spożywczym sklepie. A sklep był jeszcze zamknięty… Otwarty był za

to sąsiedni sklep z pamiątkami, a w nim znalazłem uroczą dziewczynę. Miała

na imię Corine. Po raz pierwszy przekonałem się jak chętnie Kreolki z

zostawić w swoim sklepiku mój ciężki plecak i wyruszyć na poszukiwanie

pensjonacie o poetycznej nazwie „Ciel d’Ete” – „Letnie niebo”. Jego małe

pawilony stoją pod kokosowymi palmami, w ogrodzie pełnym tropikalnych

kwiatów. Pokoje nie mają tu klimatyzacji, a jedynie wentylatory. Instytucja

ma tylko jedną wadę: tuż za płotem przebiega dość ruchliwa (jak na Rodrigues)

ulica. Ten niedostatek kompensuje niska cena pokoju (500 rupii ze

śniadaniem) i uśmiechnięci właściciele – starsze chińskie małżeństwo, co

ranek serwujące gościom na werandzie śniadanie z kawy, bagietek i

pokoju miałem widok na palmy, kwitnące krzewy bugenwilli i rzekę. Jakież

jest moje zdumienie, gdy po południu okazało się, że z koryta rzeki znikła

gdzieś cała woda! I tak już było codziennie: rzeka pojawiała się i znikała w

Centralnym punktem Port Mathurin jest krótki bulwar nadmorski, gdzie cumują

upamiętniający tych, którzy walczyli w obu wojnach światowych. W siłach

stałą kolonię. Ale w 1809, gdy na wyspie było już koło setki osadników wyspę

przejęła Anglia i rządziła tu aż do uzyskania niepodległości przez Mauritius

zwraca uwagę kompleks budynków Zgromadzenia Regionalnego (zdjęcie poniżej).

Tu rozstrzyga się większość spraw wyspy, bo Rodrigues od roku 2002

Solidarności do centrum najpierw mijałem pocztę (tu można skorzystać z internetu – 10 rupii za

każdy kwadrans) a następnie niewielki bazar z owocami i artykułami pierwszej

drodze senne sklepiki. Jedne z tanim towarem wystawionym na ulicę (obok).

Inne (poniżej) z kratami założonymi w drzwiach. Tego nie rozumiałem, bo

wydawało mi się, że na wyspie jest bezpiecznie… Może te drzwi otwierano

dopiero po przywołaniu obsługi przebywającej gdzieś w mieszkaniu na

zapleczu? A może musiały być z kraty dla zapewnienia przewiewu w tym trudnym

Rodriguesa spotyka się raczej rzadko. Ale nie zauważyłem jakichkolwiek

kompleksów czy oznak niechęci na tle rasowym. Inaczej jest w wielu krajach

stopni w cieniu) jest meczący także dla małych dzieci. Wtedy mama szuka

jest pozowany. Także i tutaj ludzie widząc wycelowany w siebie obiektyw

aparatu zwykle zmieniają mimikę na bardziej “poprawną”. Podobnie się dzieje,

się już podobać. Co bardziej przyciąga uwagę mężczyzny: efektowna 

tej pięknej kobiety dowodzą, że jej przodkowie przywędrowali na Rodrigues z

przykłady tradycyjnego budownictwa kreolskiego. Niestety w miasteczku

niewiele zachowało sie takich typowych domków jak ten na zdjęciu obok. Teraz

nawet ubogie miejscowe rodziny zajmują znacznie większy metraż.  

składy można jeszcze znaleźć takie, które mogły by być elementami

scenografii w historycznym filmie z czasów kolonialnych. I tu od razu

przypomniało mi się podobne miasto nad Oceanem Indyjskim, które kiedyś

Hugenotach, którzy jako pierwsi osiedlili się na bezludnym wcześniej

Rodriguesie. W stolicy wyspy znaleźć można specjalną tablicę upamiętniającą

procent tutejszej społeczności wypatrzyłem dwa niewielkie meczety. Jeden z

nich schowany jest za tym płotem w głównej ulicy. Jego minarety co do

rozmiarów to są raczej symboliczne. Ale jest ich aż 6. Furtę zastałem

zamkniętą, ale dwie przecznice dalej jest jeszcze inny, większy meczet Masjid

Noor. Ten należy do muzułmańskiej sekty Ahmadija, która nie uznaje dżihadu i

przemocy. Odwiedzający niewierni są mile witani i oprowadzani, tylko buty

stoją dwa budynki ze sklepami na parterach. Ten z prawej strony (“Courts”)

mieści na piętrze jeszcze jedną noclegownię – “Auberge le Port Paradis” –

ale gdy tam sie pojawiłem wąskie wejście było na głucho zamknięte. Czyżby z

wspiąć się na wzgórze ponad miastem gdzie w 1954 roku ustawiono figurę Matki

oglądać potężne działo zainstalowane podczas drugiej wojny światowej przez

Brytyjczyków. Działo wycelowane jest i dziś w przesmyk prowadzący do portu.

widać ujście rzeki i niepozorny Most Churchilla, który widziałem z okna

łączonym z kilku nierówno naświetlonych klatek) widać, jak położony jest

Port Mathurin. Jeszcze lepiej widać to, co zwykle ukryte jest na mapach,

czyli kształt i kolor laguny. Wydaje mi się, że powierzchnia laguny jest tu

półgodzinnego spaceru wzdłuż wybrzeża leży Anse aux Anglais (Zatoka

Angielska) z wąską plażą i kilkoma pensjonatami oraz restauracyjkami i

barami dla turystów. Tu za nocleg z pełnym wyżywieniem trzeba zapłacić 50

euro. Na krańcu zatoki znalazłem Hotel Recif, gdzie kilka razy w tygodniu

organizują dla turystów wieczory folklorystyczne połączone z degustacją

potraw (za dinner i show trzeba zapłacić 450 rupii). Trafiłem na taki występ

Przez ponad godzinę miałem okazję oglądać kreolskie tańce i słuchać ich muzyki.

parkiecie. Zauważyłem, że powtarzającym się elementem tańca jest zalotne

zadzieranie spódnicy przez tancerkę – zerknijcie  także na następne

okazję, by przyjrzeć się kreolskim tańcom i posłuchać muzyki mającej

wprawdzie swoje korzenie w Afryce, ale silnie zabarwionej rytmami

przywiezionymi z Europy przez kolonizatorów.  A wśród zapowiadanych 

tańców znalazł się mazok kare czyli kreolska wersja mazurka. Potem był także

lokalny walczyk. Gdy widownia była już dostatecznie rozgrzana żywiołowymi

rytmami tancerze zaprosili widzów na parkiet do wspólnego, kreolskiego

tańca. Starałem się, jak mogłem, ale nie bardzo nam to wychodziło, bo

Miejscowy folklor to jednak nie tylko bęben sega ale także egzotyczne

potrawy: sałatka z małż nazywana cono cono, zupa z kukurydzy czy kraby

gotowane na parze – wszystko przyprawione miejscowymi warzywami i

danie, a właściwie deser było znacznie prostsze w przyrządzeniu. Wieczorem w

pensjonacie przecinałem wzdłuż przyniesioną z targu dorodną papaję. Usuwałem

z wnętrza pestki i włókna i do tak przygotowanej połówki owocu wlewałem rum.

Potem łyżką wyjadałem kawałki miąższu zanurzonego w alkoholu. To była papaja

w rumie według własnego przepisu – prawdziwe delicje, które wymyśliłem

kiedyś na Filipinach, ale które teraz kojarzyć mi się będą także z gorącą

W sobotnie poranki w stolicy wyspy – Port Mathurin w sąsiedztwie portu odbywa się targ – warto

słomy są te zrobione ze sznurka. Z tych samych surowców powstają niezliczone

przetwory warzywno owocowe. Na wyspie nie ma żadnego przemysłu

przetwórczego, więc te przetwory produkuje się po domach, pakuje do małych

słoiczków, zaopatruje w etykiety drukowane na komputerowych drukarkach i

przynosi na stragan. Sałatki, pikle, sosy… Na takich stoiskach kupowałem

targowej, gdzie handlowano warzywami i owocami. Zwracam uwagę, że podawana

targu są także stragany z domowymi wypiekami. Te jednak muszą być skrzętnie

nakryte ze względu na chmary much, a także tutejsze osy, najwyraźniej

leżą sterty kokosowych orzechów, arbuzów, kiście zielonych bananów. Targ

pełen jest kolorów, zapachów i gwaru – to tu podglądać można autentyczne

stolicy wyspy wyruszyłem następnie w interior. Wspaniałe krajobrazy