Relacja z podróży na Komory – Moheli i Majotta -Wojciech Dabrowski (Komory3B.htm)

CZĘŚĆ III B  – Moheli 

& Majotte – PART 

THREE “B”

Tekst i zdjęcia:  Wojciech

Dąbrowski  © –
text & photos


 Południowe

wybrzeże wyspy Moheli jest  znacznie ciekawsze

turystycznie niż przeciwległa, północna strona, gdzie leży główne osiedle Fomboni i

lotnisko. Dowiedziałem się o tym dopiero od  miejscowych, bo jakoś nie spotkałem

wcześniej żadnego turysty, który by zawędrował na tą zapomnianą wysepkę. Nie

było też żadnych relacji w internecie. Decyzja, którą podjąłem po przylocie:

krótki spacer po Fomboni i wyjazd na nocleg na południowe wybrzeże okazała się

jak najbardziej trafiona.   

To najpopularniejsza

wersja miejscowego “taxi-brouse” – mały mikrobus z bagażnikiem na dachu. Ale

po Moheli jeżdżą także małe pick-upy z daszkiem nad skrzynią – to miejscowe

odpowiedniki bache – tak popularnego we frankofońskich krajach Zachodniej

Afryki.  Miałem szczęście – ludzie w Fomboni pokazali mi nadjeżdżający

właściwy pojazd, który miał jechać na drugą stronę wyspy. Mikrobus nie miał

bowiem żadnej tablicy z kierunkiem jazdy. Zanim wyruszyliśmy w trasę zrobiliśmy

niespiesznie trzy kółka po rozciągniętym Fomboni, zbierając pasażerów.

Zabrało to ze dwie godziny. Słońce grzało, klimatyzacja w wozie

oczywiście nie działała toteż z ulgą powitałem chwilę, gdy w końcu

przekroczyliśmy rogatki…  


Wnętrze Moheli to góry, których

zbocza porasta gęsta, splątana dżungla. Wąski pasek asfaltu wspina się wśród

gęstwiny na małą przełęcz, by potem zbiec w dół, ku oceanowi. Zanim jeszcze

dotrzemy do wybrzeża otworzą się przed nami piękne widoki: po południowej stronie wyspy

urody oceanowi dodaje cały łańcuch drobnych wysepek leżących w odległości

około kilometra od brzegu.    

Głównym osiedlem po tej stronie wyspy jest Nioumachoua. Ta duża osada,

wciśnięta w wąwóz opadający ku morzu jest bardziej malownicza niż Fomboni.

To tutaj znajdziecie najdroższy hotel wyspy Moheli (w 2005 roku gdy tam

byłem był zamknięty z

powodu remontu). W głównej uliczce przy sklepiku zaczepił mnie starszy

mężczyzna w białej szacie. Grzecznie odpowiedziałem na jego pytanie kim

jestem. Potem on uświadomił mnie, że rozmawiam z merem Nioumachoua. Na to ja

odpowiedziałem, że mi miło i że to piękne miejsce. A on na to: czy mam

papierosa?. A ja na to że niestety nie palę. To on że nie szkodzi – drobne

pieniądze też mogą być… Spotkaliście kiedyś takiego mera?

Nioumachoua ma piękną,

długą plażę. Oznaką pewnej zamożności mieszkańców (w końcu to druga co do

wielkości osada na wyspie) są łodzie leżące na piasku – to już nie dłubanki,

ale bardziej współczesne konstrukcje – także z tworzyw sztucznych i

aluminium…  

Z plaży widać w oddali

wspomniane wcześniej bezludne wysepki  na które można popłynąć rybacką

łodzią – wynajęcie łodzi z motorem na cały dzień kosztuje 25000 komoryjskich

franków. Nie będzie to cena wygórowana jeśli skompletujecie jakąś mała

grupkę turystów by podzielić koszty.

Za

grupą malowniczych baobabów rosnących przy plaży w Nioumachoua kryje się „Rest

Baobab” – prymitywna restauracyjka z kilkoma klitkami dla niezbyt

wymagających turystów. Ale za nią u stóp klifu już budują kilka solidnych

bungalowów z kamienia – wkrótce będzie tu elegancko i… drogo. Spod

baobabów otwiera się bajeczny widok na plażę i grupę tych skalistych, 

bezludnych wysepek.

To musiał być jakiś

awangardowy muzułmanin (przedstawił się jako student) skoro zdecydował się

pozować do zdjęcia ze swoja narzeczoną i to w takiej pozie. A może po prostu

chciał jej zaimponować lekceważeniem kanonów religii?

Napatrzyłem się na

wysepki i zrobiłem zdjęcia (stosując zoom x10 można uzyskać takie zbliżenie

– widać na nim nawet piknikową wiatę przy plaży). potem ruszyłem dalej drogą

wzdłuż wybrzeża – szukać polecanego we francuskim przewodniku ośrodka z

bungalowami, gdzie zamierzałem przenocować.


Teraz już wiem, że najlepszym miejscem dla

zaszycia się na kilka dni na skraju zielonej dżungli, przy pustej, złotej

plaży jest jedna z wiosek Ouallah. Są tam w przylegających do siebie

zatoczkach dwa małe ośrodki (“site”) oferujące noclegi w bungalowach.

Wybrałem ten, który miejscowa kooperatywa (“Association”) zbudowała w

Ouallah 2.

 

Po drodze do Ouallah jest kilka ciekawych punktów widokowych które pozwalają

nie tylko podziwiać panoramy wybrzeża (powyżej) ale także popatrzeć na

zielone, wysokie góry w centrum wyspy. Na niektórych mapach pokazane są

drogi przecinające te góry. Na ich podstawie można snuć plany dostania się z

Fomboni na południowe wybrzeże “na skróty” nie dajcie się zwieść tym

publikacjom robionym za biurkiem. Te drogi są w złym stanie i rzadko

przejezdne nawet dla samochodów terenowych. Słyszałem, że grupy Francuzów

czasami przechodzą je pieszo – z miejscowym przewodnikiem.   


To moja rajska zatoczka poniżej położonej

na skarpie wioski Ouallah 2.
W odległej o kilka

kilometrów wiosce Ouallah 1 też są bungalowy do wynajęcia. Tam standard jest

trochę niższy, ale za to bliżej stamtąd do wodospadu i miejsca gdzie w dżungli

żyją wielkie owocożerne nietoperze. Rozpiętość ich skrzydeł dochodzi do 1,5

metra. Te dwie atrakcje można oglądać z przewodnikiem za opłatą 3000 franków.

Rybacy z

Ouallah wciąż używają do połowów tradycyjnych łodzi – dłubanek z bocznym

pływakiem… Wyruszają w morze dopiero wieczorem – z naftową lampą na

pokładzie. Wspaniale wyglądają później te światełka majaczące w oddali – tuż

pod rozgwieżdżonym niebem, na którym wisi jak wielki, dziurawy latawiec

Krzyż Południa.

Wokół ośrodka rosną kokosowe palmy i

bananowce. Jeśli ktoś nie widział, jak wygląda kwiatostan bananowca to

proszę bardzo… Ale jeszcze lepiej pojechać samemu, dotknąć, powąchać i

posłuchać skrzeku tropikalnych ptaków…

 

kom8401big.jpg

Tak wygląda ośrodek Ouallah 2. Mają tam zaledwie 3 domki dwuosobowe i

jednego „bliźniaka” dla 4 osób. Wszyscy korzystają ze wspólnego prysznica

pod palmą i otwartej jadalni pod strzechą – widać ją na zdjęciu obok. Łóżka mają czystą pościel i

moskitiery. Za nocleg ze skromnym śniadaniem płaciłem tu 5000 KMF. To

śniadanie to termos kawy, która rośnie gdzieś w pobliżu i kilka racuchów

nadziewanych bananami (“galette”) . Tak mi smakowały, że poprosiłem o

dokładkę za dopłatą. Niestety – okazało się, że kucharz kupuje we wsi tylko

tyle mąki, ile trzeba na wyliczone skrupulatnie porcje dla turystów. Na

zamówienie przygotowują wieczorny posiłek za dodatkowe 2000 franków (ryba ze

smażonymi bananami)

Monsieur Socoba

zarządzający “site” sprzedaje także wodę mineralną (1000 KMF) i coca-colę

(350 KMF za butelkę).

Wieczorem do każdego

domku przynoszą naftową lampę, bo elektryczności tu jeszcze nie ma. Jeśli

zechcecie rezerwować miejsce, (co jest wskazane w okresie wakacji) to można

to zrobić korzystając z wioskowego publicznego telefonu: 72 60 70.

A to

mój domek w którym były dwa bliźniacze pokoje, każdy z podwójnym łożem i

zadaszony taras, na którym przyjemnie wiała oceaniczna bryza…


Wewnątrz było bardzo czysto. Podłoga z

wykładziny PCW. Nakrywanie się w nocy ze względu na wysokie temperatury nie

było konieczne. Tym ważniejsza jest moskitiera, chroniąca śpiącego nagusa

przed bzyczącymi krwiopijcami przenoszącymi w dodatku zarazki malarii. Ocean

szumiał kojąco ale trudno było zasnąć – przez pół nocy jakieś stworzenie

(jaszczurka, ptak?) biegało po dachu szeleszcząc strzechą.

Ale jeszcze zanim słońce zapadło za horyzont powędrowałem na skalisty cypel

zamykający zatokę. Chodziło oczywiście o uwiecznienie spektakularnego

zachodu słońca. Dobrze było stąd widać zielone góry za którymi leży Fomboni.  

Na moment  przed zachodem czerwono- pomarańczowe słońce barwiło na

specyficzny, ciepły kolor pochylone nad plażą palmy i gęste zarośla w tle.

No i wreszcie przyszedł ten

moment… Tarcza słońca dotknęła horyzontu barwiąc nieboskłon na delikatny

morelowy kolor. Siedziałem na skałce, delektowałem się chwilą i już

wiedziałem, że dopiszę Moheli do listy najpiękniejszych wysp, które

odwiedziłem: Aitutaki, Fatu Hiva, Bora Bora, Canouan, Cocos Island, Futuna… Teraz

jeszcze Moheli…

Było koło siódmej rano gdy boso

wyszedłem z mojej chatki na plażę. Było pusto i cicho. Lustro wody ledwie

zmarszczone. Ściągnąłem z siebie wszystko i ostrożnie, by nie zakłócić tej

ciszy popłynąłem w tym szmaragdzie i błękicie… To była jedna z tych chwil,

które marzycielom śnią się po nocach w betonowych blokowiskach Europy…

Monsieur Socoba pomógł

mi w wynajęciu łodzi – chciałem przepłynąć wzdłuż łańcucha malowniczych

wysepek z powrotem do Nioumachoua. Znalazła sie łódź z motorem i sternikiem,

który uśmiechał się wprawdzie, ale nie mówił ani słowa po francusku. Taki

rejs dla jednej osoby miał kosztować aż 5000 KMF, ale nie żałowałem, bo była

to duża atrakcja…

Popłynęliśmy… Lekka

łódź skakała po falach – na szczęście niezbyt wysokich. Niestety bryzgało

solidnie – musiałem chronić kamery. A ciąg powietrza w pewnym momencie mało

nie zerwał mi czapki – lepiej od razu włożyć ją daszkiem do tyłu!

Początkowo płynęliśmy

wzdłuż skalistego wybrzeża. U stóp urwisk zauważyłem kilka miniaturowych,

niedostępnych od strony lądu plaż do których można dopłynąć dysponując

łodzią i spędzić tam godzinę czy dwie. 

Potem skierowaliśmy się

w kierunku wystających z oceanu skalnych iglic…

…i tych, które

wyglądają z daleka jak wielkie skalne monolity. Na takich wyspach niezwykle

trudno znaleźć miejsce do lądowania.

Wysepki choć malownicze, są niegościnne – mają skaliste, często klifowe

brzegi. Tylko na niektórych są plaże, ale generalnie brak na nich cienia.

Jedynie na tej, która leży naprzeciwko Nioumachoua rośnie powyżej plaży

kilka palm i widać z daleka jakieś zadaszenie. To właśnie ta wysepka na

zdjęciu obok.

Dzięki ciekawostkom

krajobrazowym ta wycieczka łodzią na pewno była jednym z ciekawszych

epizodów mojego pobytu na Komorach. W Nioumachoua przewoźnik wysadził mnie

na plaży. Nie bez trudu znalazłem taxi-brousse jadące na północną stronę

wyspy…

Wkrótce potem pożegnałem

Moheli. Czekając przed baraczkiem lotniska na opóźniony samolot zapytałem

tych dwóch jegomościów, czy mogę im zrobić zdjęcie. – A po co ci nasze

zdjęcie?    Hm… nie lubię kłamać, ale czy miałem im

tłumaczyć moją kulawą francuszczyzną czym jest internet, który jeszcze nie

dotarł na Moheli?  – Po to, by pokazać rodzinie i przyjaciołom jacy

ludzie mieszkają na tej pięknej wyspie!   Zgodzili się… Mam

nadzieję, że Allach wybaczy mi tą drobną nieścisłość…

            

Słów

kilka o Majotcie (Maore)


Majotta na satelitarnym zdjęciu

– pierwsza po prawej.

Majottę – czwartą wyspę Komorów na której wciąż rządzą Francuzi odwiedziłem kilka

lat wcześniej podczas rejsu po Oceanie Indyjskim.
Tak naprawdę to terytorium Majotty składa

się z trzech zamieszkanych wysp: Grande Terre, na której leży główne miasto

Majotty Mamoudzou, Petite Terre, na której zlokalizowane jest lotnisko i

małej, skalistej Dzaoudzi, gdzie kiedyś była stolica a dziś stacjonuje legia

cudzoziemska. Z Mamoudzou na Dzaoudzi kursuje prom, ta z kolei połączona

jest z Petite Terre groblą. Przystań promu w Mamoudzou to centralny punkt

miasta – stąd jest zaledwie krok do kuszącego tropikalnymi owocami bazaru,

do biura informacji, stąd także wyruszają mikrobusy czyli „taxi brousse” do

mniejszych osad na wyspie.

Drogi

na Majotcie są dobre, choć czasem kręte – szczególnie na północy. Gdy ma się

niewiele czasu na zwiedzanie warto rozważyć wynajęcie samochodu z kierowcą na zwiedzanie

wyspy. Po targowaniu może się okazać, że półdniowa wycieczka kosztuje

zaledwie 30 euro. Do negocjacji warto przystąpić mając naniesioną na mapce

sugerowaną trasę – pozwoli to uniknąć nieporozumień. Grande Terre ma 40 na

20 kilometrów i wygięta jest jak morski konik. W jej krajobrazie wyróżniają

się cztery ostre szczyty wysokie do 600 metrów. Najciekawszy z nich jest

Choungui na południu. U jego stóp rozłożyła się najładniejsza i najlepiej

zagospodarowana plaża na wyspie – Ngouja. Centralna część wyspy porośnięta

jest dżunglą w której zaskakują poletka bananowców, papai i drzew

ylang-ylang. Warto zwiedzić jedną z kilku destylarni perfum – z tony żółtych

kwiatów ylang-ylang uzyskuje się tu podobno 2 kg ekstraktu najlepszej

jakości i 7 kg nieco gorszego.

Plantacja ylang-ylang


Targ w Dzaoudzi

Co

jeszcze warto zobaczyć na dużej wyspie? Ładne meczety w Tsingoni i Mtsapere.

Do małego wodospadu w Soulou na zachodnim wybrzeżu trzeba dojść od szosy

dobrze oznakowaną gliniastą ścieżką. Zabiera to około 20 minut ale warto, bo

wprawdzie wodospadzik ma tylko 8 metrów wysokości, ale przy przypływie spada

wprost do morskiej toni. Plaża zaś wokół ma rzadko spotykany, brązowy kolor.

Między Mtsapere a stolicą wyspy na wzgórku nad morzem stoi grupa kilku

ładnych baobabów również zaliczona do turystycznych atrakcji.

 

 Przeprawa promem z głównej wyspy na Dzaoudzi trwa tylko kwadrans. Od

przystani można wziąć taksówkę by dotrzeć do największej atrakcji wyspy Petite

Terre (Pamandzi). Jest nią idealnie okrągłe, małe jeziorko w dawnym kraterze

wulkanicznym – Dziani Dzaha. Wspinaczka od parkingu na krawędź dawnego

krateru zabiera do 10 minut. Stąd wytyczona jest ścieżka wzdłuż wybrzeża do

odosobnionej plaży Moya leżącej u stóp stromego, północnego brzegu wyspy. To

około godziny dosyć trudnego marszu.

Ciekawostką Majotty są małe

kolorowe domki tzw. bangas, które można spotkać w różnych częściach wyspy.

To domki kawalerów, którym obyczaj każe opuścić dom rodziców i następnie

atrakcyjnym wyglądem zbudowanego przez siebie domu zainteresować potencjalne

kandydatki na żony.

Niewielkiej garstce katolików na

Majotcie przewodzi sympatyczny polski ksiądz Andrzej – zdaje się, że przy

parafii maja tam nawet jakieś pokoiki wynajmowane turystom.


 

I to już koniec mojej relacji z pobytu na Archipelagu Komorów. Ale nie

koniec podróży… Bo z Komorów poleciałem na Madagaskar. Gdy powstanie relacja

z pobytu w tym kraju znajdziecie ją tutaj: